Szafir

Powiedzenie "szafirowe niebo" to jakby jednoznaczne stwierdzenie, że szafiry to kamienie o barwie niebieskiej, barwie pogodnego nieba. A przecież istnieją również szafiry żółte, zielone, fioletowe, pomarańczowe, a nawet czarne. Jednak właśnie niebieskie cieszą się największą popularnością w jubilerstwie, a najbardziej cenione są te, które pochodzą z Indii, o niepowtarzalnym odcieniu "błękitu kaszmirskiego".
Pochodzenie słowa "szafir"   Nazwa tego kamienia wywodzi się z greckiego słowa sapphirus, które oznacza "niebieski".
Wierzenia   Szafir był ulubionym kamieniem Wschodu i wśród wszystkich klejnotów czczony był jako symbol zaklętej mądrości i skarbnica wiedzy wszelakiej. Kamień magiczny czarnoksiężników i wróżbitów, w seansach spirytystycznych służył jako pomost łączący medium ze światem zmarłych, gdyż wierzono, że duchy preferują kolor niebieski.   Szafir ma chronić przed nędzą, ślepotą i ukąszeniem węża. Wyzwala u ludzi poczucie humoru, elokwencję, niweluje złe obyczaje. Jest wspaniałym kamieniem dla wszystkich, którzy chcą uczynić swój związek mocnym i partnerskim. Szafir to największy przyjaciel zakochanych.   To kamień dla ludzi urodzonych pod znakiem Strzelca i Ryb (niebieski), Byka (pomarańczowy), Bliźniąt, Panny i Wagi (żółty).		Zobacz pierścionki zaręczynowe z szafirem >>
Słynne szafiry   Największy słynny szafir gwiaździsty to "Gwiazda Indii" o masie 536 kt, czyli ok. 10 dag. Zobacz Gwiazdę Indii >> Koronę Brytyjską zdobią dwa wspaniałe szafiry "Gwiazda Edwarda" i "Stuart". Zobacz koronę brytyjską >> W posiadaniu kolekcji Diamentowej Fundacji Republiki Rosyjskiej znajdują się dwa unikatowe pod względem barwy i masy szafiry lankijskie (258 kt, i 200 kt) jako elementy zdobiące krzyż koronny Rosyjskiego Imperium i carską broszę. Zobacz Carską Broszę >>		Zobacz biżuterię z szafirami >>
Występowanie szafirów   Jak już wspomniano, najbardziej cenione są szafiry pochodzące z Kaszmiru Indii, ze względu na barwę  o niepowtarzalnym odcieniu "błękitu kaszmirskiego" oraz z Birmy i Tajlandii.   Szafiry ze Sri Lanki z odcieniem fioletowym są wyraźnie jaśniejsze, a występujące w nich liczne inkluzje ciekłe (więcej informacji o inkluzjach ciekłych można znaleźć w książce "Gemmologia") nadają im charakterystyczny jedwabisty połysk i tajemniczą mgiełkę. Z tego regionu pochodzą też żółte i pomarańczowe odmiany typu padparadża (z sanskrytu padma - czyli kwiat, radża - król)   Odmiany ciemnoniebieskie z odcieniem zielonkawym wydobywa się w Australii (Nowa Południowa Walia, Queensland, Tasmania). W Queensland znajdowane są również czarne szafiry gwiaździste - najbardziej znanym jest "Czarna Gwiazda Queensland".   W USA, w stanie Montana odkryto złoża szafirów o barwie lekko niebieskiej lub szarej. Szafiry wydobywa się też w Brazylii, Kambodży, Kenii, Malawii, Zimbabwe, Tanzanii i Finlandii.		Zobacz szafir w odcieniu błękitu kaszmirskiego >>        Zobacz nieoszlifowany  szafir ze Sri Lanki >>                      Zobacz powiększenie Czarnej Gwiazdy Queensland >>
Szczegółowe informacje o szafirach   Szafiry należą do grupy korundu (Al2 03). Korund to prosty tlenek glinu tworzący w warunkach naturalnych szereg tlenków złożonych. Jego przezroczyste odmiany są kamieniami jubilerskimi cenionymi niemal tak wysoko jak diament.   Cechy: duża twardość - 9 w skali Mohsa duża kruchość znaczna wytrzymałość na czynniki mechaniczne temperatura topienia 2000-20500 C nie rozkłada się w kwasie ani stopie sody, jedynie w pirosiarczanie potasu.   Barwy i odcienie szafirów wynikają z obecności w ich strukturze niewielkich domieszek tytanu i żelaza. Trójwartościowe żelazo daje zabarwienie żółte, żelazo dwuwartościowe - zielone, wanad - fioletowe, chrom - różowe.   Efekt gwiaździstości szafirów lankijskich wywołany jest ich wewnętrzną strukturą, tj. obecnością licznych pustych kanalików zorientowanych zgodnie z symetrią kryształów i przecinających się pod kątem 1200.		Wszystkie zamieszczone  informacje o szafirach pochodzą z książki "Gemmologia czyli nauka o kamieniach szlachetnych i ozdobnych" Wiesława Heflika i Lucyny Natkaniec - Nowak. Znajduje się tam również wiele innych, specjalistycznych informacji na temat szafirów. Książkę wydało wydawnictwo Antykwa w Krakowie.